Energie & verbruik: wat kost dat apparaat per jaar?
Vul het vermogen in watt en je eigen tarief in, en zie het verbruik in kWh en de kosten in euro. Met aandacht voor de veranderingen op de energiemarkt in 2027.
Alle rekentools in dit thema
Het verbruik volgt uit vermogen, gebruiksduur en aantal dagen. Het tarief verschilt per contract, dus de tool laat je zelf de prijs per kWh invullen in plaats van een vast bedrag te gebruiken. Zo reken je met de werkelijke prijs die jij betaalt, inclusief belastingen en nettarieven.
In 2027 verandert er het nodige op de energiemarkt. De salderingsregeling stopt per 1 januari, de nettarieven stijgen voor een gemiddeld huishouden met ongeveer 89 euro per jaar voor elektriciteit, en de gasprijs werkt door in de warmtetarieven. Voor het berekenen van je totale stroomverbruik kun je de stroomverbruik berekenen tool gebruiken.
Watt naar kWh: de basis van elke verbruiksberekening
Het vermogen van een apparaat staat in watt (W) op het typeplaatje of in de handleiding. Een kilowatt (kW) is 1.000 watt. Om het verbruik in kilowattuur (kWh) te berekenen, vermenigvuldig je het vermogen in kilowatt met het aantal uren dat het apparaat aanstaat. Een apparaat van 1.000 watt dat één uur aanstaat, verbruikt dus 1 kWh.
Een rekenvoorbeeld: een wasmachine met een vermogen van 2.000 watt die twee uur draait, verbruikt 2 kW × 2 uur = 4 kWh. Bij een tarief van 0,30 euro per kWh kost die wasbeurt 1,20 euro. Voor een apparaat dat dagelijks aanstaat, vermenigvuldig je dit met 365 om het jaarverbruik te krijgen. De grootste fout die mensen maken is het vergeten om watt naar kilowatt om te rekenen: 2.000 watt is 2 kW, niet 2.000 kW.
De salderingsregeling stopt per 1 januari 2027
De salderingsregeling stopt definitief op 1 januari 2027. Tot en met 31 december 2026 kunnen huishoudens met zonnepanelen hun teruggeleverde stroom nog wegstrepen tegen hun verbruik. Daardoor betalen ze over dat deel geen energiebelasting. Vanaf 2027 vervalt die mogelijkheid: je betaalt energiebelasting over alle stroom die je afneemt, zonder verrekening met wat je teruglevert.
Voor teruggeleverde stroom krijg je vanaf 2027 een terugleververgoeding van je energieleverancier. De overheid heeft een wettelijke minimumvergoeding ingesteld: tot 2030 moet elke leverancier minimaal 50% van het kale leveringstarief betalen. Het kale tarief is de stroomprijs zonder belastingen. Omdat belastingen een groot deel van de prijs uitmaken, valt die 50% in de praktijk laag uit. Bij een contract met een all-in tarief van 0,24 euro per kWh ligt het kale tarief rond de 0,11 euro, waardoor de minimale vergoeding ongeveer 0,055 euro per kWh is.
Veel leveranciers rekenen daarnaast terugleverkosten. Daardoor kan de netto opbrengst van teruggeleverde stroom bij sommige vaste contracten uitkomen op minder dan 1 cent per kWh, of zelfs negatief. Bij dynamische contracten volgt de vergoeding de actuele marktprijs, die historisch gezien gemiddeld tussen de 5 en 7 cent per kWh ligt.
Nettarieven stijgen in 2027 met ongeveer 20 procent
Huishoudens en bedrijven betalen in 2027 naar verwachting gemiddeld 20% meer voor het transport van elektriciteit en gas. Voor een gemiddeld huishouden komt dat neer op ongeveer 89 euro per jaar extra voor elektriciteit en 52 euro extra voor gas. De transporttarieven vormen ongeveer 30% van de energierekening van een gemiddeld huishouden.
De stijging wordt grotendeels veroorzaakt door beleidskeuzes over het toekomstige energiesysteem. Netbeheerders moeten de komende vijftien jaar ongeveer 235 miljard euro investeren in het stroomnet om voldoende aansluitingen te realiseren voor woonwijken en bedrijven. Die investeringen worden via de transporttarieven doorberekend aan huishoudens en bedrijven. De ACM houdt toezicht op de tarieven en ziet erop toe dat netbeheerders niet meer rekenen dan nodig is.
Warmtetarieven en de koppeling aan de gasprijs
Ongeveer 700.000 huishoudens in Nederland zijn aangesloten op een warmtenet. Zij kunnen niet zelf van leverancier wisselen, waardoor de ACM jaarlijks maximumtarieven vaststelt. Die maximumtarieven zijn gekoppeld aan de gemiddelde prijs van vaste gascontracten, volgens het principe dat een huishouden op een warmtenet gemiddeld niet meer mag betalen dan een vergelijkbaar huishouden dat met aardgas verwarmt.
Voor 2027 betekent dit dat een gemiddeld huishouden met een verbruik van 25 gigajoule ongeveer 25% meer gaat betalen voor de levering van warmte. Bij een lager verbruik is de stijging kleiner, bij een hoger verbruik groter. Als de gasprijs verder stijgt, kan de stijging nog hoger uitvallen. De ACM roept warmteleveranciers op hun tarieven alleen te verhogen als dat noodzakelijk is vanwege hun kosten, en onderzoekt jaarlijks of er sprake is van overrendement.
Dynamisch contract: voordeel groter na 2027
Een dynamisch energiecontract werkt met uurtarieven of kwartiertarieven die de marktprijs volgen. Tot nu toe blijkt uit analyse dat huishoudens met een dynamisch contract gemiddeld goedkoper uit zijn dan met een vast contract, vooral als ze hun verbruik verschuiven naar goedkope momenten. Van elektrische rijders laadt 90% alleen op wanneer de stroom het goedkoopst is.
Na het stoppen van de salderingsregeling in 2027 wordt het voordeel van dynamische contracten naar verwachting groter. Bij vaste contracten krijgen huishoudens met zonnepanelen vaak weinig tot niets voor hun teruggeleverde stroom, of moeten ze bijbetalen door terugleverkosten. Bij dynamische contracten ontvangen ze de marktprijs, die per kwartier wisselt. Het nadeel is dat de prijs ook negatief kan worden: bij veel aanbod van wind- of zonne-energie kan terugleveren geld kosten in plaats van opleveren.
Grote apparaten: waar gaat de meeste stroom naartoe?
Niet alle apparaten verbruiken evenveel. Een koelkast draait continu en verbruikt jaarlijks ongeveer 200 tot 300 kWh, afhankelijk van het energielabel. Een wasmachine verbruikt per beurt ongeveer 0,5 tot 1 kWh, maar een droger kan het dubbele gebruiken. Een elektrische auto verbruikt ongeveer 15 tot 20 kWh per 100 kilometer, wat bij een gemiddelde rijafstand van 15.000 kilometer neerkomt op 2.250 tot 3.000 kWh per jaar.
De grootste verbruikers zijn vaak verwarming, warm water en verlichting. Een gemiddeld huishouden verbruikt ongeveer 2.500 tot 3.500 kWh elektriciteit per jaar, exclusief gas. Met een dynamisch contract en slimme aansturing kun je apparaten laten draaien op momenten dat de stroom goedkoop is, bijvoorbeeld als de zon schijnt of de wind hard waait. Voor het doorrekenen van de kosten van een specifiek apparaat gebruik je de stroomverbruik berekenen pagina met je eigen tarief.
Let hierop
- Watt is geen kilowatt. Deel het vermogen in watt door 1.000 om kilowatt te krijgen. Een apparaat van 2.000 watt is 2 kW, niet 2.000 kW. Deze fout maakt je berekening duizend keer te groot.
- Gebruik je totaaltarief. Reken met de prijs per kWh inclusief belastingen en btw, zoals op je jaarnota. Het tarief exclusief belastingen geeft een te rooskleurig beeld van je werkelijke kosten.
- Houd rekening met 2027. De salderingsregeling stopt en de nettarieven stijgen. Als je zonnepanelen hebt, verandert je terugleververgoeding. Als je geen zonnepanelen hebt, stijgen je netkosten.
- Verschuif verbruik bij een dynamisch contract. Draai apparaten zoals de wasmachine en vaatwasser op momenten dat de stroomprijs laag is. Dat kan bij een dynamisch contract flink schelen in de jaarkosten.
Veelgestelde vragen
Hoe reken ik watt om naar kWh?
Vermenigvuldig het vermogen in kilowatt met het aantal uren dat het apparaat aanstaat. Een apparaat van 1.000 watt dat één uur draait, verbruikt 1 kWh. Een apparaat van 2.000 watt dat twee uur draait, verbruikt 4 kWh.
Wat verandert er op 1 januari 2027 voor zonnepanelen?
De salderingsregeling stopt. Je kunt teruggeleverde stroom niet meer wegstrepen tegen je verbruik. Je betaalt energiebelasting over alle stroom die je afneemt. Voor teruggeleverde stroom krijg je een vergoeding van je leverancier, met een wettelijk minimum van 50% van het kale leveringstarief tot 2030.
Hoe hoog is de terugleververgoeding in 2027?
Dat verschilt per leverancier en per contract. De wettelijke ondergrens is 50% van het kale leveringstarief. Bij vaste contracten kan de netto opbrengst door terugleverkosten uitkomen op minder dan 1 cent per kWh. Bij dynamische contracten volgt de vergoeding de marktprijs, historisch gemiddeld 5 tot 7 cent per kWh.
Waarom stijgen de nettarieven in 2027?
Netbeheerders moeten de komende vijftien jaar ongeveer 235 miljard euro investeren in het stroomnet. Die investeringen worden via de transporttarieven doorberekend. Voor een gemiddeld huishouden komt dat neer op ongeveer 89 euro per jaar extra voor elektriciteit en 52 euro extra voor gas.
Wat betekent de stijging van de warmtetarieven in 2027?
Ongeveer 700.000 huishoudens op een warmtenet betalen in 2027 naar verwachting ongeveer 25% meer voor warmte bij een gemiddeld verbruik van 25 gigajoule. De maximumtarieven zijn gekoppeld aan de gasprijs. Bij een hoger verbruik is de stijging groter, bij een lager verbruik kleiner.
Is een dynamisch contract voordeliger na 2027?
Dat hangt af van je situatie. Bij vaste contracten krijg je na 2027 vaak weinig voor teruggeleverde stroom door terugleverkosten. Bij dynamische contracten ontvang je de marktprijs. Maar de prijs kan ook negatief worden, waardoor terugleveren geld kan kosten.
Hoe bereken ik het jaarverbruik van een apparaat?
Vermenigvuldig het vermogen in kilowatt met het aantal uren per dag en vervolgens met 365. Een apparaat van 100 watt dat 24 uur per dag aanstaat, verbruikt 0,1 kW × 24 × 365 = 876 kWh per jaar.
Wat is het verschil tussen kWh en kW?
kW is een eenheid van vermogen, kWh is een eenheid van energie. Een apparaat met een vermogen van 1 kW dat één uur draait, verbruikt 1 kWh. Het vermogen zegt hoe snel energie wordt gebruikt, het verbruik zegt hoeveel energie in totaal is gebruikt.
Kan ik de btw over energie terugvragen?
Voor particulieren is de btw op energie niet aftrekbaar. Voor ondernemers is de btw op zakelijk energieverbruik in principe aftrekbaar als voorbelasting, mits aan de voorwaarden wordt voldaan.
Wat is een slimme meter en heb ik er iets aan?
Een slimme meter registreert je verbruik per uur of per kwartier en stuurt die gegevens door naar je leverancier. Met een dynamisch contract kun je hiermee zien wanneer je veel verbruikt en je verbruik verschuiven naar goedkopere momenten. Dat kan op jaarbasis honderden euro’s schelen.
Hoeveel stroom verbruikt een gemiddeld huishouden?
Een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt ongeveer 2.500 tot 3.500 kWh elektriciteit per jaar, exclusief gas. Het werkelijke verbruik hangt af van het aantal personen, de woninggrootte en de aanwezigheid van apparaten zoals een warmtepomp of elektrische auto.